De klik van Joseph: een keerpunt in de kindertijd van Kelly en Perrine

Grote, donkere ogen die twinkelen. Een levendige, wat ondeugende blik. Een open glimlach. Perrine en Kelly* (12 en 14 jaar) stralen levenslust en zelfvertrouwen uit. Alles aan de houding van de twee zussen, die erg hecht zijn, doet denken aan een rustige kindertijd in alle veiligheid. Toch is dat niet altijd zo geweest. Jarenlang groeiden ze op in angst voor de woede-uitbarstingen van hun papa, Joseph.

* Hun naam is aangepast om hun privacy te beschermen.

Kelly en Perrine wonen in het noorden van Burundi, op de heuvel Ruganigwa. Ze maken deel uit van een gezin met vijf kinderen. Ze hebben een grote broer en twee kleine zusjes. Zoals veel jonge tieners in Burundi verdelen ze hun tijd tussen de school en het werk in huis. Vandaag studeren ze ijverig en eten ze naar behoren, maar die kans hebben de twee zussen niet altijd gehad. En dat was lang niet hun enige zorg.

De vicieuze cirkel van geweld

Terwijl we met Kelly en Perrine praten op het erf van hun huis, luistert Joseph, hun papa, op een afstandje mee. In zijn zachte blik lees je veel trots. En ook tederheid, wanneer hij speelt met zijn twee jongste dochters, de kleinste genesteld in zijn armen.

Bij het zien van zo'n aandachtige en liefdevolle papa is het moeilijk voor te stellen welke donkere momenten het gezin door hem heeft doorgemaakt. Toch geeft Joseph het onomwonden toe. Jarenlang was hij gewelddadig tegenover zijn vrouw en zijn kinderen, en verwaarloosde hij zijn verantwoordelijkheden.

Als kind werd Joseph mishandeld door zijn stiefmoeder. Zodra hij kon, trouwde hij om aan zijn thuis te ontsnappen. Maar de wonden van vroeger verdwenen niet, en hij vluchtte in de alcohol.

Pijnlijke herinneringen

Ook zijn vrouw en zijn dochters spreken zonder taboe over die pijnlijke periode. “Vroeger was papa er nooit. En als hij thuiskwam, sloeg hij ons. Dan vluchtten we het huis uit en sliepen we in de bananenplantages”, herinnert de oudste zich.

Dat het goed is gekomen met de meisjes, hebben ze te danken aan hun mama, Cécilia, die zich zo goed en zo kwaad als het ging uit de naad werkte voor hen en hun broer. “Ik vocht alleen om in de behoeften van mijn kinderen te voorzien. We woonden in een hut met een lekkend strodak. Als het begon te regenen, werd ik heel angstig. Ik zette een teil klaar om het water op te vangen en een paraplu om mijn kinderen te beschermen. Het is verschrikkelijk om dat te moeten doen.”

De klik van Joseph

Vijf jaar geleden zag hun dagelijks leven er nog zo uit. Toen werd het gezin geselecteerd om deel te nemen aan het familieversterkende programma van SOS Kinderdorpen in Burundi.

En op een dag maakte Joseph de klik. “Dankzij de sensibiliseringssessies gingen mijn ogen open. Ik heb begrepen dat een gezin werkt met twee ouders. Dat ik moest praten met mijn vrouw en mijn kinderen. Ik heb echt spijt van mijn gedrag”, vertrouwt hij ons toe.

Sindsdien volgde de huisvader ook opleidingen in moderne landbouw en metselwerk. Vandaag woont zijn gezin in een stevig huis met een golfplaten dak, waar hij bijzonder trots op is. Ze hebben een mooie kleine veestapel en bewerken verschillende akkers, die het hele gezin voeden.

Een koppel dat hechter is dan ooit

Joseph en Cécilia gaan nu samen verder, schouder aan schouder. Het koppel maakt opnieuw plannen, en kreeg intussen nog twee dochtertjes, die ze in een goede sfeer opvoeden.

“Vroeger ging alles wat ik verdiende naar drank”, gaat Joseph verder. “Nu neem ik de beslissingen samen met mijn vrouw. Als we geld hebben, beslissen we samen wat we ermee doen. Onze prioriteit is de kinderen eten en kleren geven, en dat zorgt niet langer voor problemen tussen ons.” Cécilia bevestigt dat. “Mijn man verkoopt mijn oogst niet meer zonder er met mij over te praten. We overleggen over de uitgaven.”

Plannen en dromen voor een beter leven

De ouders zijn ook van plan een stuk grond te kopen voor hun kinderen, waar die kunnen boeren en hun eigen huis kunnen bouwen. “Ik zou graag hebben dat mijn kinderen een ander leven krijgen, dat ze goed studeren en gelukkig zijn”, legt Joseph uit.

Die wens sluit aan bij die van zijn kinderen. Hun oudste broer ging bij het leger. De twee meisjes dromen van hogere studies. Perrine wil dokter worden om de mensen van haar gemeenschap te verzorgen. Kelly wil lerares worden, overtuigd van het belang van leren en van kennis doorgeven. “Zonder leerkrachten blijf je leeg”, zegt ze.

Voorlopig is het vakantie en wachten hun uniformen en hun schriften netjes opgeborgen tot het nieuwe schooljaar. Ondertussen genieten Kelly en Perrine van de zomer thuis, en van de rust die er weer is met papa, mama en hun kleine zusjes.